Το μπλουζ του δρομέα


ΤΗΣ ΕΥΗΣ ΚΑΡΚΙΤΗ,  ΑΓΓΕΛΙΟΦΟΡΟΣ ΤΗΣ ΚΥΡΙΑΚΗΣ 22/1/12

Ο Χαρούκι Μουρακάμι άρχισε το τρέξιμο μόλις έκλεισε το περίφημο τζαζ μπαρ του στο Τόκιο το 1982. Την ίδια εποχή αποφάσισε να ασχοληθεί σοβαρά και με το γράψιμο, έχοντας ήδη στο ενεργητικό του δυο βιβλία, αποκαλυπτικά των δυνατοτήτων του. Διαβάζοντας κανείς το αυτοβιογραφικό «για τι πράγμα μιλάω όταν μιλάω για το τρέξιμο» (παραφράζοντας τον τίτλο του βιβλίου του Κάρβερ «για τι πράγμα μιλάμε όταν μιλάμε για την αγάπη»), διαπιστώνει πως ο Μουρακάμι συγγραφέας και ο Μουρακάμι δρομέας ωρίμασαν παράλληλα.

Η μοναχική δραστηριότητα του δρομέα μεγάλων αποστάσεων, όπως εξάλλου και εκείνη της συγγραφής, απαιτούσε από εκείνον μια νέα θεώρηση της ζωής. Προκειμένου να ανταποκριθεί, έκοψε το κάπνισμα (4 πακέτα ημερησίως) και υιοθέτησε έναν υγιεινό τρόπο ζωής με στόχο να διατηρήσει τη ζωτικότητά του για όσο το δυνατόν μεγαλύτερο διάστημα. Σήμερα, είναι πεπεισμένος πως χωρίς το τρέξιμο δε θα έβρισκε ποτέ το σθένος και την υπομονή να γράψει βιβλία όπως το «Νορβηγικό Δάσος» και το «Κουρδιστό πουλί». Ο Μουρακάμι αυτοβιογραφούμενος γράφει απλά και αβίαστα για τις εμπειρίες τις οποίες συνέλεξε διασχίζοντας μεγάλες αποστάσεις. Το ύφος του δεν είναι εξομολογητικό, δεν είναι διδακτικό, δεν παριστάνει ότι κατέχει τα μυστικά της ζωής. Για την ακρίβεια, αυτή η αναπάντεχη αυτοβιογραφία είναι ενδεικτική του τρόπου με τον οποίο ένας μάστορας της γραφής, όπως εκείνος, μπορεί να καταργήσει το σύνορο που χωρίζει το ιδιωτικό από το δημόσιο, το προσωπικό από το οικουμενικό, το ασήμαντο από εκείνο που αξίζει να ειπωθεί.

Μετρώντας αργά το χρόνο

Τι μπορεί να σκέφτεται ένας άνθρωπος που τρέχει; Το ερώτημα απασχόλησε και τον ίδιο τον Μουρακάμι πριν γίνει δρομέας, βλέποντας κάποια στιγμή δεκάδες άτομα έτοιμα να λάβουν μέρος σε ένα μαραθώνιο. Αργότερα, συμμετέχοντας και εκείνος σε μαραθώνιους, διαπίστωσε πως η απάντηση στο ερώτημα ήταν μάλλον τόσο άδοξη, όσο και η ίδια η ζωή. Οι δρομείς, μας λέει, μάχονται ενάντια στο χρόνο, κυρίως εκείνοι των μεγάλων αποστάσεων, που μετρούν το χρόνο αργά, αναπνέοντας ήσυχα και ρυθμικά. Στην πραγματικότητα όμως κανείς ή σχεδόν κανείς ενώ τρέχει δε σκέφτεται κάτι αξιομνημόνευτο. Ο Μουρακάμι τρέχοντας, ένιωθε σαν να έτρεχε στο κενό ή μάλλον σαν να έτρεχε για να δημιουργήσει το δικό του κενό. Σύντομα διαπίστωσε πως με το τρέξιμο υπερασπιζόταν σιωπηλά το δικό του ιδιωτικό χρόνο, γεγονός που τον βοήθησε να διατηρήσει τη διανοητική του υγεία. Ισως αυτήν τελικά να προσπαθούσε να διαφυλάξει τρέχοντας ανάποδα το μαραθώνιο της Αθήνας, με 40 βαθμούς Κελσίου, τρέχοντας ένα πρωί στο Σέντραλ Παρκ παρέα με τον Τζον Ιρβινγκ ή κάνοντας σκληρή προπόνηση για να λάβει μέρος σε έναν ακόμη υπερμαραθώνιο. Παρά το γεγονός πως τα περισσότερα πράγματα που έμαθε για το γράψιμο τα έμαθε τρέχοντας και παρά την αυθόρμητη επιθυμία του για τρέξιμο, η οποία έγινε η κεντρική συνήθεια της ζωής του, δεν μπόρεσε να αποφύγει τη θλίψη όταν μεγαλώνοντας πέρασε για ένα διάστημα σε μια κατάσταση που ο ίδιος ονόμασε «μπλουζ του δρομέα», κατά την οποία διαφοροποιήθηκε η στάση του στην ίδια την πράξη του τρεξίματος. Οταν έγραψε το βιβλίο αυτό (μεταξύ 2005 και 2006), η επιθυμία για τρέξιμο είχε επανακάμψει χωρίς σε αυτή όμως να υπάρχει η πρότερη πιεστική του ανάγκη. Το «μπλουζ του δρομέα» άφησε πίσω του έναν άνθρωπο έτοιμο να αποδεχτεί την πραγματικότητα της ζωής και της φθοράς που φέρνει ο χρόνος και έναν επαγγελματία συγγραφέα που ξέρει τα όρια και τις ικανότητές του. Η αφήγηση του Μουρακάμι αφήνει μια γλυκόπικρη γεύση στον αναγνώστη. Στη ζωή, μας λέει, ο πόνος είναι αναπόφευκτος. Από την άλλη όμως, όπως του έμαθαν οι μεγάλες αποστάσεις που διέσχισε τρέχοντας, το να πονάς, δε σημαίνει απαραίτητα και πως υποφέρεις.

Advertisements
This entry was posted in Παρουσίαση and tagged , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s